testicoz.org

Test Çöz , Online Soru Çöz , İnteraktif Testler

2016-2017 Müfredatına uygundur.

Coğrafya 6 Konu Anlatımı

AÇIKLAMA
MEB Yayınları Coğrafya 11. Sınıf ders kitabının
1.2.3. ve 4. Bölümleri Cografya 5 dersi içindir
5.6.7.8. Bölümler Cografya 6 dersi içindir
Ders Notları Bu Kitaba Göre Çıkartılmıştır.
UNİTE 1 Ülkeler Arasi Etkileşim
UNİTE 1 – 1.KONU Kültür Bölgelerinin Oluşumu ve Türk Kültürü

Kültür Nedir ?
Kültür, bir milletin maddi ve manevi değerlerinin bütününe denir.

Kültürü Oluşturan Unsurlar
1. Maddi Unsurlar
* Coğrafi Konum
* Simgeler
* Doğal Ortam Özellikleri (İklim – Su – Toprak Özellikleri)

2. Manevi Unsurlar
* Dil
* Din ve İnançlar
* Ahlak Kuralları
* Örf ve Adet
* Komşu Kültürü
* Dünya Görüşü
* Hukuk Kuralları

Kültürün Başlıca Özellikleri 
* Toplumsal Olması
* Öğrenilebilir Olması
* Değişebilir Olması
* Sürekli Olması
* İhtiyaçları Giderici Olması
* Bütünleştirici Olması

Türk Kültürünün Genel Özellikleri 
* Köklü ve eskidir
* Karasallığı etkisi fazladır
* Hem göçebe gemde yerleşik özellikler taşır
* İnsan sevgisi ve dünya barışını esas alır
* Birçok kültürden etkilenmiş ve etkilemiştir

Türk Kültürünü Etkileyen Faktörler
* Komşu medeniyetler
* Bulunduğu coğrafi konum
* Yoğun olarak yapılan ekonomik faaliyetler (Tarım ve Hayvancılık)
* Türklerin kendilerine has karakter özellikleri

UNİTE 1 – 2.KONU Küresel Ticaretin En Önemli Üç Elemanı
Ham Madde – Üretim – Pazar

Dünya’daki Önemli Üretim Alanları ve Bölgeleri 

a)Tarımsal Ham Madde Alanları
Toprak Üretim Alanları: ABD, Rusya, Çin, Hindistan.
Orman Ürünleri Üretim Alanları: Kongo Havzası, Amazon Havzası, Kuzey Amerika, Kuzey Avrupa.
Balıkçılık Üretim Alanları: Japonya, ABD’nin doğu kıyıları, Peru çevresi, Kanada’nın batı kesimleri.
Hayvancılık Üretim Alanları: Avustralya, Orta ve Güney Afrika, Kuzeybatı Avrupa.

b)Sanayi Üretim Alanları:Kuzey Amerika, Batı Avrupa, Japonya, Çin, Rusya, Güneydoğu Asya.

c)Madenler ve Enerji Kaynakları:
Üretim Alanları: Kuzey Amerika, Orta Asya, Kongo Havzası, Büyük Sahra, Güney Amerika’nın orta kesimleri, Orta Avustralya, Orta ve Kuzey Avrupa, Rusya’nın kuzeyi, Orta Doğu

d)Hizmet Üretim Alanları:Avrupa, ABD, Japonya, Güneydoğu Asya

e)Pazar Alanları:Avrupa, ABD, Japonya, Güneydoğu Asya,Ticari faaliyetlerde bazı bölgelerde yoğunlaşmalar görülmektedir. Bu bölgelerin oluşmasında ülkelerin gelişmişlik seviyesi etkin rol oynamıştır.

UNİTE 1 – 3.KONU Dünyanın Hızlı Gelişen Endüstrisi : Turizm

İnsanları Turizm Faaliyetlerine Yönelten Faktörler

 * Doğa güzelliklerini görme  * Sportif aktiviteler
 * İş  * Aile dost ve akraba ziyaretleri
 * Sağlık  * İnanç (din)
 * Dinlenme-eğlence  * Tarihî, kültürel değerleri görme ve tanıma
 * Eğitim-öğretim  * Kongre ve toplantılara katılma

Turizmin Etkileri
* Ekonomik Etkiler
* Politik Etkiler
* Sosyal ve Kültürel Etkiler
* Çevresel ve Ekolojik Etkiler

Milli Parklar
Doğal dengenin bozulmasına bağlı olarak birleşmiş milletlerine bağlı UNESCO tarafından doğal dengenin korunması için gerek doğal gerek beşeri unsurlar koruma altına alınmıştır, Bu koruma altına alan yerlere milli park denir

Milli Parklar  Nerelerde Bulunuyor ? 
* ABD’deki Ulusal Parklar
* Yellowsone Ulusal Parkı
* Büyük Kanyon Ulusal Parkı
* Afrika Ulusal Ulusal Parkı
* Serengeti Ulusal Parkı
* Selus Ulusal Parkı

Dünyanın Yedi Harikası
1 Keops Piramidi
2 Babil’in Asma Bahçeleri
3 Zeus Heykeli
4 Rodos Heykeli
5 İskenderiye Feneri
6 Kral Mausollos’un Mezarı (Halikarnas Mozolesi)
7 Artemis Tapınağı

UNİTE 2 Ülkeleri Tanıyalım
UNİTE 2 – 1.KONU Ekonomik Mucizenin Ülkesi Modern Japonya

Japonya Kimlik Kartı 

Yüz Ölçümü 377.815 km
Nüfusu 127.333.002 milyon
İdare Şekli Monarşi
Başkenti Tokyo (11,5Milyon)
Dili Japonca (resmi)
Dini Şintoizm ve Budizm (azınlık hristiyanlık)
Kişi Başına Düşen Milli Gelir 23.100 $ (2005)
Yıllık Nüfüs Artışı %0,2
Ortalama İnsan Ömrü E:77 – K83
Şehir Nüfusu %79
Ekonomik Faal Oranı %68
Okuma Yazma Bilmeyenlerin Oranı %0

1.Japonya’nın Coğrafi Konumu 
* —Asya’nın Doğusunda bir ada ülkesidir.
* —Dört büyük ada %97’lik bölümü kaplar.
* —Hokkaido, Honshu, Shikoku, Kyushu.
* —3900 küçük adaları ise %3’lük bölümünü kaplar.
* —Doğusunda ve Güneyinde: Büyük Okyanus
* —Kuzeyinde: Ohotsk Denizi
* —Batısında: Japon Denizi yer alır.
—Not: Japonya’nın diğer ülkelerle kara sınırının olmaması ve sadece denizlerle çevrili olması, izole olmasını ve kendi uygarlığını geliştirebilmesini sağlamıştır.

2. Japonya’nın Yer Şekilleri
—A. Japonya’nın Dağlar
Fuji Dağı Japonya dağlık ve engebeli bir ülkedir.
—200’ün üzerinde aktif volkanik dağı vardır.
—Örnek:
—Fuji Yanardağı (3776 m)
—Dünya’nın en önemli fay hattı üzerinde bulunur.

—B.Japonya’nın Ovalar
Çok az yer kaplayan ovaları kıyıda bulunur.Kanto Ovası
—Başlıca Akarsuları
—Kanto, İşikari, Sendai, Toyama.

C. Japonya’nın Akarsular ve Göller
Biwa GölüJaponya dağlık ve engebeli bir ülke olduğundan akarsularının;
—Akış hızları fazladır.
—Enerji potansiyelleri fazladır.
—Boyları kısadır.
—Başlıca Akarsuları: Tone ve Shinano
—Japonya’da göllerin sayısı 600’ü bulmaktadır.
—Büyük kısmını volkanik göller oluşturur.
—En büyük gölü Biwa Gölü (673 km 2)’dür.

3. Japonya’nın İklimi Ve Bitki Örtüsü
—Ülkenin genelinde yazları yağışlı, kışları kurak geçen Muson iklimi görülür.
—Kuzey kesimlerinde Oyaşivo soğuk su akıntısının etkisiyle kışları soğuk ve kar yağışlı geçer.
—Ülkede enlem etkisiyle güneyden kuzeye doğru gidildikçe sıcaklık azalır.
—Japonya’nın büyük bölümü ormanlarla kaplıdır (%65).

—4. Japonya’da Nüfus Ve Yerleşme
—Nüfusu 127 milyondur.
—Nüfusun %79’u kentte, %21’i kırda yaşar.
—Nüfus artış hızı düşüktür.
—Ortalama yaşam süresinin en uzun olduğu ülkelerden biridir.
—Erkeklerde: 77 Kadınlarda: 83
—Yaşlı nüfusun fazla olması nedeniyle nüfus artış hızını yükseltici politikalar uygulanmaktadır.
—Dağlık ve engebeli olduğundan nüfus, ovalarda, alçak düzlüklerde, kıyılardatoplanmıştır.
—Nüfusun Yoğun Olduğu Şehirler
—Tokyo, Yokohama, Kobe ,Kavasaki, Osaka, Nagoya.
—Güneyde geniş yapraklı ormanlar yer alırken kuzeyde iğne yapraklı ormanlar yer alır.
—Not: Japonya’da ormanlar geniş yer kaplamasına rağmen ağaç ihtiyacının %76’sı ithal edilir.
—Bu durumun nedeni; İnşaat (saray, tapınak), Kağıt, Mobilya gibi çeşitli sanayi kollarında büyük gereksinim duyulmasıdır.

—5. Japonya’da Tarım Ve Hayvancılık
—Tarım alanları dardır.
Modern (intansif) tarım yöntemi uygulanmaktadır.
—Ülke nüfusunun fazla olmasından dolayı tarımsal üretim ülke ihtiyacını karşılamaz.
—En önemli tarım ürünü pirinçtir.
—Bazı tarım ürünleri toprak olmaksızın su içinde (hidrofonik yöntem) üretilmektedir.
—Japonların beslenmesinde deniz ve deniz ürünleri vazgeçilmezdir.
—Japonya’da balıkçılık gelişmiştir.
—Avlanan balık miktarı açısından dünyada ön sıralardadır.
—Tüketim fazla olduğundan dolayı dışarıdan balık ithal edilmektedir.

6. Japonya’da Sanayi
—Japonya Dünya’nın üçüncü sanayi ülkesidir.
—1.ABD, 2.Almanya, 3.Japonya
—Yer altı kaynakları bakımından fakirdir. Bu nedenle ham maddelerini ithal eder.
—
İthal Ettiği Madenler
—Petrol: Endonezya, Suudi Arabistan, B.A.E
—Doğal gaz: Endonezya
—Kömür: Avustralya, Kanada
Uranyum: Kanada, Avustralya
—
Gelişen Sanayi Kolları
—Elektrik, elektronik, optik alet ve makine üretiminde birincidir.
—Demir-çelik sanayisinde ikinci sırada yer alır.
—Japonya’da ulaşım sanayisi çok gelişmiştir.
—Japonya’da sanayi tesislerinin büyük çoğunluğu kıyı kesimlerde toplanmıştır.
—Bu durumun nedeni;
Hammadde alımının kolay olması ve üretilen malların kolay gönderilmesidir.
—
İthal Ettiği Ürünler
—Petrol, Doğal gaz, Buğday, Kereste, Kömür, Demir, Pamuk, Kauçuk.

—İhraç Ettiği Ürünler
—Otomobil, Uçak, Optik araçlar, Gemi, Elektronik aletler.
—Japonya’nın en büyük müşterisi ABD’dir. ABD’yi Kanada ve Asya ülkeleri takip eder.
Yılda yaklaşık 100 milyar dolar dış ticaret fazlası vardır.

7. Japonya’da Ulaşım
—Yer şekilleri engebeli ve ada ülkesi olmasına rağmen Japonya’da bütün ulaşım yolları gelişmiştir.
—Gelişen teknoloji ile birlikte saatteki hızı 300 km’ye kadar ulaşabilen hızlı trenler ülkede seferler yapmaktadır.
—Kara yollarının toplam uzunluğu 1.098.900 kilometredir.
—Bu değer; Fransa ve İngiltere’nin 2 katı ABD’nin 4.5 katıdır.
—Japonya’da 71 havaalanı vardır.
—Japonya’da ticaretin büyük kısmı deniz ticaret filosuyla sağlanmaktadır.

—8. Japonya’da Turizm
—Japonya’yı turizm açısından çekici hale getiren faktörler;
—Doğal güzellikleri
—Farklı kültürel yapısı
—Kaplıcaları
—Volkanik dağlarıdır.
—Japonya bütçe fazlalığından dolayı dengeyi sağlamak için ülke dışına turizm seyahatlerini teşvik etmektedir

UNİTE 2 – 2.KONU İngiltere’nin Sanayileşme Süreci

Kalkınma ve küreselleşmenin itici gücü olan sanayi günümüzde önemli ekonomik faaliyetlerinden biridir.

Sanayileşme sürecinin ilk olarak İngiltere’de yaşanmış olmasında bazı sosyal, politik ve ekonomik hatta tarihî nedenler vardır. Bu ülke, sahip olduğu deniz gücü sayesinde coğrafi keşifler sonrasında, doğal kaynaklar bakımından zengin olan birçok ülkeyi sömürgeleştirmiştir. Bir ada devleti olan İngiltere, Avrupa ana karasına göre elverişli bir coğrafi konuma sahiptir. XIX. yüzyıl başlarına kadar ana karada cereyan etmiş olan derebeylik mücadelesi, mezhep farkı huzursuzlukları, savaşlar gibi siyasal rahatsızlıklardan hiç etkilenmemiş ve siyasi istikrarını erken sağlamıştır.

İngiltere’nin Avrupa ana karasına göre daha özgür bir ortama sahip olması birçok bilim, sanat ve fikir adamının bu ülkeye yerleşmesine ve mesleğini özgürce icra etmesine de zemin hazırlamıştır.

İngiltere’nin Sanayi Devriminin beşiği olmasının nedenleri; Sanayi Devrimini hızlandıracak icatların, teknik buluşların Birleşik Krallıkta gerçekleşmesi, siyasi, ekonomik ve sosyal avantajlarının bulunmasıdır.

Dokuma, yüzyıllardan beri İngiliz millî üretiminin önemli bir bölümünü oluşturmaktaydı. Sanayi Devrimi öncesinde İngiltere’nin üstünlük kazandığı alan yünlü dokuma imalatı idi. Pek çok İngiliz ailesi yünlü dokuma alanından kazandıkları tecrübelerini, pamuklu dokuma sanayisine aktardılar.

1764 yılında icat edilen Hargreaves (Hargreyus)’ın iplik yapma makinesi (spinning-jenny) bir kerede çok fazla ipi bükebilme gücüne sahipti. Ürettiği iplik dokumaya elverişli idi. Küçük olanları eve yerleştirilecek kadar küçük ve satın alınabilecek kadar ucuzdu. Bu makineler çocuklar tarafından çalıştırılabilecek kadar da basitti.

Pamuklu dokuma alanındaki devrimin temelinde yatan en büyük yenilik 1769′da Arkwright (Arkvrayt) tarafından icat edilen su gücü ile işleyen makineydi. Böylece ilk kez dayanıklı pamuk ipliği üretildi ve bundan yeni bir ürün olan İngiliz pamuklu kumaşı yapıldı.

Sanayi Devriminin ilk aşamasında buhar, kömür ve demirin ortak kullanımı demir yolu çağını da açmıştır. Kömür yalnızca demir yolunda hareket eden araçlara güç sağlamakla kalmamış, aynı zamanda demir yolları da kömürü çok uzak yerlere götürmüştür.

İngiltere’de nüfus hızla artmaya başladı. Artan doğum oranının esas nedeni, erken evlilikler ve fazla çocuk sahibi olma isteğiydi. Doğumlar, yeni kurulan fabrikalarda çocuk iş gücüne olan talep yüzünden de teşvik ediliyordu. Çocuklar, daha çabuk hareket ettiklerinden ve emirlere hemen itaat ettiklerinden ayrıca kendilerine daha az ücret ödendiğinden pamuk atölyelerinde çalıştırılıyorlardı.

1795’ten sonra hükümetin çocuk sayısına göre aile yardımını artırması, teşvik primi ödemesi onları her zamankinden de önemli hâle getirmiştir. Londra’da inşa edilen dispanser ve hastaneler sayesinde 1750-1800 yılları arasında çocuk ölümleri altı kat azalmıştır. İngiltere’deki sanayileşme, şehirleşmeyi de beraberinde getirmiştir.

1800 ile 1900 yılları arasında şehirde yaşayanların oranı %27’den %64’e yükselmiş ve İngiltere nüfusunun yarıya yakını sanayileşmiş kuzeydeki bölgelerde yaşamaya başlamıştı. Kırsal alanlardan şehirlere doğru olan bu göç, İngiltere’yi bir tarım ülkesinden bir sanayi ülkesi hâline getirdi.

Sanayileşme giderek batı ülkelerine yayılmıştır. Artan fabrika sayısı, çeşitlenen sanayi dalları ve hızlı bir artış gösteren üretim, doğal kaynakların ekonomik ve sosyal hayatta önem kazanmasına neden olmuştur.

Çağdaş sanayide demir, kömür ve petrol gibi hammaddeler her zaman önemini korumuştur. Bunlara pek çok hammadde eklenmişse de önemlerini kaybetmemişlerdir. Çünkü demir, kömür ve petrol geçmişte sanayinin bel kemiğini oluşturmuşlar, bugün de oluşturmaya devam etmektedirler.

UNİTE 2 – 3.KONU Tarım ve Ekonomi İlişkisi

Tarım, yeryüzündeki belli başlı üretim şekillerinden en gerekli ve en yaygın olanıdır. Gıda maddeleri ve giyim eşyaları üretenler gerekli ham maddelerin önemli bir bölümünü tarımdan sağlarken tarımsal nüfus da sanayi faaliyetleri sonucunda elde edilen mamül maddelerin en önemli tüketicilerindendir. Sanayi ve ticaretin gelişmesi dolaylı da olsa toprağa dayanmaktadır.

HİNDİSTAN
Topraklarının çoğu Hint Yarımadası üzerinde yer alan Hindistan, yüz ölçümü olarak dünyanın yedinci, nüfus bakımından ise ikinci büyük ülkesidir. Hindistan topraklarının tamamı Kuzey Yarım Küre’dedir. 6° ile 37° kuzey enlemleri ve 68° ile 97° doğu boylamları arasında yer almaktadır

Yüzey Şekilleri
Doğudan Bengal Körfezi, batıdan Umman Denizi ile çevrilidir. Batıda Pakistan, doğuda Bangladeş ve Myanmar, kuzeyde Çin Halk Cumhuriyeti, Nepal, Bhutan ile komşudur.
Ülkenin kuzeyinde yer yer Himalâya Dağlarının uzantıları görülür.
Himalâyalarla, Dekkan Platosu arasında doğu-batı doğrultusunda uzanan Ganj Ovası bulunur.
Hindistan Yarımadası’nın büyük bölümü platolarla kaplıdır. Platonun batı ve doğu kıyıları boyunca Gat Dağları uzanır. Batı Gatlardan, doğuya doğru alçalarak uzanan Dekkan Platosu, Doğu Gatlar adı verilen alçak sıradağlarla son bulur. Kuzeybatıda Tar Çölü’nün de bulunduğu Racastan Bölgesi yer alır. En önemli akarsuları Ganj, Brahmaputra’dır.

İklimi
Hindistan’ın büyük bölümünde muson iklimi egemendir. Yüksek dağlık alanlarda kış sıcaklıkları çok düşüktür. Güneye gidildikçe sıcaklıklar artar. Yaz musonlarının etkisiyle Racastan Bölgesi dışında kalan bütün bölgeler yağışlı geçer. Kuzeydeki Himalâyalar, yüksekliği ve doğu-batı yönündeki uzanışı nedeniyle en fazla yağış alan yerdir. Çerapunçi’de ortalama yağış miktarı 12.000 mm’yi bulur. Yağışlar yarımadanın iç kesimlerinde ve Racastan Bölgesi’inde azalır.

Başlıca Bitki Örtüsü
Bitki ve hayvan çeşitliliği bakımından Hindistan dünyanın önde gelen ülkelerinden biridir. Başlıca bitki örtüsü; güneyden kuzeye doğru tropikal muson ormanları, geniş yapraklı ormanlar, savanlar, çöl, kurakçıl bitkiler, iğne yapraklı ormanlar ile yüksek alpin çayırları şeklindedir.

Nüfus
Nüfus bakımından dünyanın ikinci büyük ülkesi olan Hindistan topraklarının genişliğinden çok olağanüstü nüfus yoğunluğuyla dikkati çeker. Toplam nüfusu yaklaşık bir milyarı geçer. Hindistan’da nüfusun dağılımı düzensizdir. Ganj Ovaları, Pencap, Ahmedebad, Bombay ve Korela Yarımadası’nın güneybatısı gerek tarihî yerleşmeleri barındırma gerekse tarım ve geniş sulama olanağı dolayısıyla Hindistan’ın en yoğun nüfuslu bölgeleridir.

Tarım
Hindistan genel olarak bir tarım ülkesidir. Ülke topraklarının yarısı tarıma uygundur.

Çok büyük bir nüfusu beslemek zorunda olan Hindistan’da tarımsal üretimin artırılması için büyük çabalar sarf edilmektedir. Ancak geleneksel tarım yöntemleri çok yaygın olarak kullanılmaktadır. Tarımsal üretim ülke ihtiyacını karşılayamadığı zaman dışarıdan tahıl ithal edilmektedir.

Yağışlı bahar ve yaz mevsiminde tahıl (buğday dışında) pamuk, jüt (hint keneviri), yer fıstığı, çeltik ve mısır ekilir. Kurak kış mevsiminde ise buğday ve baklagiller veya yağlı tohumlar yetiştirilir. Bunun yanında turunçgil, elma, armut, mango ve muz da ülkede yetiştirilen diğer ürünlerdir. Fakat ülkenin en önemli tarım ürünü pirinçtir. Çeltik tarımı genelde bol yağış alan Bengal Havzası’nda yapılır.

Dünya pirinç üretiminde Çin’den sonra ikinci sırada yer alan Hindistan; şeker kamışı, tütün ve pamuk üretimi bakımından dünyanın önde gelen üreticilerindendir. Hindistan’da jüt, çay, kahve, şeker kamışı üretimi oldukça fazladır.

Hindistan’ın batı eyaletleri, doğu eyaletlerine göre ekonomik olarak daha gelişmiş durumdadır. 1960’lı yıllardan itibaren tarımı geliştirmek ve daha fazla verim almak için çalışmalar (Yeşil Devrim) yapılmaya başlanmıştır.

210 milyonu aşan büyükbaş hayvan sayısıyla dünya birincisi olan Hindistan, 180 milyona yaklaşan küçükbaş hayvanla Çin’den sonra dünya ikincisidir.

HOLLANDA
Coğrafi Konumu
Hollanda Avrupa Kıtası’nın kuzeybatısında yer alır. Yoğun nüfuslu bir ülkedir.

Hollanda Avrupa’nın en alçak ülkesidir. Ülke topraklarının %40′ı deniz seviyesinin altındadır. 51°-54° kuzey enlemleri ile 3°-7° doğu boylamları arasında yer almaktadır.

Yüzey Şekilleri
Hollanda topraklarının yaklaşık %25′i polder adı verilen denizden kazanılmış arazilerden oluşur. Fırtına ve gelgit zamanlarında taşan sular tulumbalar ve yel değirmenleri ile boşaltılmaktadır.

İklimi
Hollanda’da okyanus iklimi görülür. Gulf Stream sıcak su akıntısının etkisiyle iklim ılımanlaşır. Batı rüzgârları her mevsimin yağışlı geçmesini sağlar. Havanın nemli olmasından dolayı sık sık sis olur. Sisli ve bulutlu gün sayısı fazla, güneşli ve açık gün sayısı azdır.

Başlıca Bitki Örtüsü
Yağışlarla oluşan otlar ve sonradan yetiştirilen ağaçlardan oluşur.

Nüfus
Hollanda, Avrupa ve dünyanın en yoğun nüfuslu ülkelerinden biridir. 16 milyon nüfusa sahiptir. Ülke nüfusunun 1/3’ü ülkenin orta ve batı kesimlerinde toplanmıştır. Ülkenin sanayi ve ticaretinin son derece gelişmiş olması, şehirli nüfusun kır nüfusundan çok fazla olmasına neden olmuştur. Bu bakımdan ülke nüfusunun %89’u kentsel alanda yaşarken %11’i kırsal alanda yaşamaktadır.

Tarım
Hollanda’da tarım özellikle yüksek değerli dış satım ürünlerinin üretiminde uzmanlaşmıştır. Başlıca dış satım ürünleri arasında dünyaca ünlü Hollanda peynirleri ve tereyağı sayılabilir. Harlem Bölgesi’nde lale vb. çiçek soğanları, domates, salatalık, marul seracılığı büyük ölçüde gelişmiştir.

Hollanda tarımının en büyük özelliklerinden biri yüksek verimlilik ve yüksek kaliteye sahip olmasıdır.

Hollanda sera sebzesi üretiminde dünya birincisidir. Topraklarının oldukça büyük (% 38) bir bölümünü kaplayan çayır ve otlak alanları ise Hollanda’da hayvancılığın ziraata olan katkısını göstermek bakımından önemlidir.

Kızıl renkli ineklerden yılda inek başına altı ton süt elde etme başarısını göstermiştir. Hollanda’nın inek sütünden yılda sağladığı gelir ise sekiz milyar doları aşmıştır.

UNİTE 3 Doğal Kaynaklar ve Çevre
UNİTE 3 – 1.KONU Doğal Kaynaklar ve Çevre

Doğal Kaynaklar Sınırsız mı?

  • Dünya’da ticaret ve üretimdeki gelişmeye bağlı olarak doğal kaynaklara ve özellikle enerjiye olan talep giderek artmaktadır. Ancak dünya üzerinde farklı rezerv miktarlarına sahip olan doğal kaynaklar sınırsız değildir.

Enerji Kaynakları

  • Özellikle sanayi devriminden başlayarak enerji kaynakları giderek önem kazanmıştır. Sırasıyla kömür, petrol,nükleer enerji ve doğalgaz önem kazanmıştır. Önümüzdeki dönemde ise temiz ve alternatif enerji kaynakları daha önemli hale gelecektir.

1. Nükleer Enerji

  • Dünya ülkeleri artan enerji ihtiyaçlarını karşılamak için 50 yıldır nükleer enerjiyi kullanmaktadır.
  • Nükleer teknoloji, dünyanın elektrik ihtiyacının %17′sini karşılamanın yanı sıra tıpta, gemicilikte ve sanayide de kullanılmaktadır.

Nükleer Enerji Kullanan Ülkeler
_Nukleer_enerji_kullanan_ulkeler

2. Alternatif Enerji Kaynakları
Alternatif enerji kaynaları, bilinen fosil yakıtların yerini bir ölçüde alması, üretim ve kullanım sırasında çevre dostu olması gibi özellikleriyle değer kazanmaktadır.
a. Dünya’da Güneş Enerjisi

  • Temiz ve ucuz bir enerji kaynağıdır. Bazı bölgelerde yıl boyunca, bazı bölgelerde ise mevsimlik dalgalanmalar gösteren güneş enerjisi, ülkeleri diğer enerji kaynaklarına bağımlılıktan kurtaracak potansiyele sahiptir.

Güneş enerjisinden;

  •  Binaların ısınmasında ve sıcak su ihtiyaçlarının karşılanmasında
  •  Elektrik enerjisi üretiminde
  •  Seraların ısıtılmasında
  •  Taşıtlarda
  •  Güneş ocaklarında (mutfaklarda) yararlanılmaktadır.

b. Biyoenerji

  • İnsanlar tarafından doğal ürünlerden elde edilen enerjidir.
  • Biyokütle enerjisi: Organik maddelerden enerji kaynağı olarak yararlanılmasıdır. Bitki ve hayvan atıklarından yararlanma yöntemleridir.

Başlıca biyokütle kaynakları şunlardır:

  •  Odun (çeşitli ağaçlar)
  •  Yağlı tohum bitkileri (kolza, ayçiçeği, mısır, soya, aspir gibi.)
  •  Karbonhidratlı bitkiler (patates, buğday, pancar)
  •  Elyaşı bitkiler (keten, kenevir)
  •  Protein bitkileri (bezelye, fasulye)
  •  Bitkisel atıklar (dal, sap, saman, kök, kabuk)
  •  şehirsel ve endüstriyel atıklar
  •  Hayvansal atıklar

Biyogaz (biyomass) enerjisi: Organik bazlı atık/artıkların oksijensiz ortamda fermantasyonu sonucu ortaya çıkan gazdır.
Hindistan, Çin, Brezilya, Kanada ve Almanya da biyogaz elde edilen santraller vardır.

  • Biyodizel: Kolza, soya, ayçiçeği gibi yağlı tohum bitkilerinden elde edilen yağların veya hayvansal yağların alkol ile reaksiyonu sonucunda elde edilen yakıttır.
  • Biyodizel üretiminde kullanılan kolza tarlası

c. Hidrojen Enerji

  • Hidrojen, dünyada en yaygın bulunan elementtir.
  • Artan çevre sorunları ve küresel ısınma, fosil yakıtların hızla tükenmesi, hidrojen gibi yakıtları cazip duruma getirmektedir.
  • Hidrojen; motor yakıtı olarak kullanılabildiği gibi sanayide, elektrik üretiminde ve konutların ısıtılmasında kullanılabilir.

d. Rüzgar Enerjisi

  • Dünyada kullanılan en eski enerji kaynaklarından biridir.
  • Bugün alternatif enerji kaynağı olarak özellikle ABD ve Danimarka’da enerji üretiminde kullanımı artmaktadır.

e. Jeotermal Enerji

  • Jeotermal enerji kırık hatları boyunca yeryüzüne çıkan sıcak ya da buharlı sulardan elde edilir.
  • Jeotermal enerjiden dünyanın çeşitli yerlerinde ısınmada, seracılıkta, endüstride, elektrik üretiminde yararlanılmaktadır.

f. Dalga Enerjisi

    • Okyanuslardaki büyük dalgalar kirletici etkisi olmayan önemli enerji kaynaklarıdır.
    • Fransa Manş kıyılarında bir dalga enerjisi santralini 1966 yılında devreye sokmuştur.
    • ABD’de “okyanus kabarma ve dalga enerjisi dönüşüm sistemi” adı verilen bir proje uygulamaya başlamıştır.

 

g. Gelgit Enerjisi

  • Okyanus kıyılarında gelgit genliğinin büyük olması enerji elde etmeyi kolaylaştırmaktadır. Fransa, Rusya, Çin ve Kanada gelgit enerjisi üreten santraller kurmuşlardır.

h. Çöp (Atık) Enerjisi

  • Çöp ve katı atıkların yakılması ile Almanya ve bazı ülkelerde elektrik üretilmektedir. Münih kentinde yer alan santral günde 70.000 ton çöpü işleyerek elektrik üretmektedir.

3. Hidroelektrik Enerjisi (Su Gücü)

  • Akarsulardan elektrik enerjisi üretimidir.
  • Dünya da potansiyelin halen 1/3′ü kullanılmaktadır. Barajların arazi kullanımında oluşturduğu değişiklikler, tarım topraklarının ve yerleşim alanlarının sular altında kalması, doğal bitki ve hayvan türlerinin etkilenmesi, barajların kısa sürede dolması su kullanım kalitesi üzerinde etkileri vardır.
  • Bunların sosyal etkileri erken planlama aşamasında alınacak uygun önlemlerle en aza indirilebilir.
UNİTE 4 Doğal Kaynaklarin Küresel Etkileri
UNİTE 4 – 1.KONU Doğal Kaynaklarin Küresel Etkileri

Teknolojik Gelişmelerin Yarattığı Çevre Sorunları
1. Su Kirlenmesi

  • Fabrika atıkları, tankerlerden sızan petrol ve yağlar, ilaç ve kimyasal madde atıkları, tarım ilaçları ve gübreler, evsel atıklar sulara karışır ve kirlenmeye yol açarlar.
  • Suların kirlenmesi çeşitli hastalıkların ortaya çıkmasına yol açar.

2. Toprak Kirlenmesi

  • Toprağa karışan kimyasal maddeler, tarım ilaçları, sanayi atıkları, nükleer atıklar kirlenmeye yol açarlar. Toprağın kirlenmesi canlılara zarar verir.

3. Hava Kirlenmesi

  • Sanayi tesislerinden, fosil yakıtların kullanılmasından oluşan gazlar havanın kirlenmesine yol açarlar.

4. Radyoaktif Kirlenme

  • Radyoaktif elementlerin çeşitli amaçlarla kullanımı sırasında ortaya çıkan zararlı ışınlara ve parçacıklara radyasyon denir. Radyasyon yayılması su, hava ve toprak kirliliğine yol açar. İnsanların ölümüne neden olur.

5. Besin Kirlenmesi

  • Hava, su ve toprak kirlenmesi besin kirlenmesine yol açar. Besinler, insanlar için zararlı hale gelir.

6. Ses Kirliliği

  • Sanayi tesislerinde, yoğun trafikte makine ve otomobillerin çıkardığı ses, gürültü kirliliği yaratır ve insan sağlığını olumsuz etkiler.
Güncelleme: 26 Kasım 2016 — 14:55

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Test Çöz | Online Test Çöz | İnteraktif Testler | © 2016 testicoz.org | Hakkımızda | İletişim | Kolay Menü | Site Haritası | Gizlilik Politikası | Yasal Uyarı | RSS